Pagina's

Welkom op Talent Actualiteit

Dit is het weblog van Talent, de methode Nederlands voor het VO van uitgeverij Malmberg. Hier vindt u als docent tal van handreikingen om actualiteit in de klas te brengen:
- Ruggespraak VO, taalkronkels met opdrachten, ontwikkeld in samenwerking met Onze Taal (verschijnt de eerste week van elke maand)
- Actuele video's met opdrachten (verschijnt de derde week van elke maand)
- Actuele leestaak met opdrachten bij Talent onderbouw 2e editie (vijf keer per jaar)

U kunt in dit blog zoeken op thema of op niveau, leerjaar en hoofdstuk.
Leuk én leerzaam om uw les mee op te starten of af te sluiten!

maandag 18 september 2017

Ruggespraak VO


Wie kent hem niet, de rubriek Ruggespraak van het maandblad Onze Taal met grappige 'taalkronkels' uit de media? Speciaal voor Talent ontwikkelt Onze Taal maandelijks een Ruggespraak-rubriek voor het voortgezet onderwijs: Ruggespraak VO. Vier taalkronkels met korte opdrachten erbij om te behandelen in de klas. Hoe kun je de taalkronkels lezen? En wat betekenen ze dan?

Lange vakantie  

Cavia-vakantieopvang
Gedurende het hele jaar
Bron: visitekaartje

Mensen met een cavia die deze zomer op vakantie gingen, konden gerust wat langer wegblijven. Want wat lijkt in het bericht hierboven te worden gezegd?
Wat is eigenlijk bedoeld met 'gedurende het hele jaar'?


Treinfietsen

NS staat fietsen toe in hogesnelheidslijn
Bron: de Volkskrant

Wat is fietsen in deze nieuwskop?
a. een zelfstandig naamwoord (er mogen fietsen mee)
b. een werkwoord (je mag door het gangpad fietsen)


 Met de auto

Vader brengt kinderen zonder rijbewijs naar school
De scholen zijn weer begonnen en zoals veel ouders bracht een 34-jarige man uit Roelofarendsveen donderdagochtend zijn kinderen naar school met de auto.
Bron: Omroep West


Wat was hier denk je aan de hand?
a. Niets interessants: de kinderen hadden geen rijbewijs en dus moest hun vader ze naar school brengen.
b. De vader overtrad een regel: hij bracht zijn kinderen met de auto naar school terwijl hij helemaal geen rijbewijs had.



Fout bezig

Politie pakt foute asbestsaneerders op
Twee mannen die asbestsaneringsbedrijven runden zijn opgepakt door de politie. Ze zouden zo’n beetje alle regels rond asbestsanering aan hun laars lappen. Op een plek was zelfs nog asbest achtergebleven.
Bron: RTL Nieuws

Als je de kop leest, zou je je kunnen afvragen: wie is fout bezig, de politie of de asbestsaneerders? Uit het vervolg van de tekst blijkt dat de asbestsaneerders fout zijn. Welk synoniem van het woord foute had beter gepast als de boodschap was geweest dat de politie niet de goede mensen heeft opgepakt?

De samenstelling asbestsaneerders bestaat uit twee moeilijke woorden. Weet jij wat asbest betekent, en wat saneerders zijn? Zoek het eventueel op in een woordenboek.



Onze Taal
De rubriek Ruggespraak VO op Talent Actualiteit wordt verzorgd door het Genootschap Onze Taal, een vereniging voor taalliefhebbers. Op de website www.onzetaal.nl en in het tijdschrift Onze Taal komen allerlei taalonderwerpen voorbij: taalontwikkeling, jongerentaal, goed en fout taalgebruik, puzzels en nog veel meer. De vereniging heeft ook een Taaladviesdienst, die vragen over spelling, grammatica en woordgebruik beantwoordt.

maandag 4 september 2017

Kinderombudsman vertrekt

De Kinderombudsman beschermt de rechten van kinderen en jongeren. Hij controleert of de kinderrechten in Nederland worden nageleefd door de overheid. De Kinderombudsman werkt onder de vlag van de Nationale Ombudsman, die volwassen helpt als zij een klacht over de overheid hebben.

De huidige Kinderombudsman, Marc Dullaert, vertrekt waarschijnlijk. In het filmpje praat de presentator van Nieuwsuur met de huidige Nationale Ombudsman, Reinier van Zutphen.



1 Om welke cruciale vraag draait dit gesprek?
2 Geeft de Nationale Ombudsman (Reinier van Zutphen) een duidelijk antwoord op deze vraag?
Welk spreekwoord of welke uitdrukking past het best bij het gedrag van Reinier van Zutphen?
A Om de hete brij heen draaien
B Iemand met een kluitje in het riet sturen
C Veel geschreeuw en weinig wol
4 De presentator suggereert dat er sprake is van 'botsing van ego's'. Wat bedoelt hij daarmee?
5 Wat valt je op aan de lichaamstaal van Reinier van Zutphen? Geef een voorbeeld.

Spreken, kijken, luisteren - Interview
Wat voor soort vragen stelt de presentator vooral? Bekijk het filmpje nog een keer en noteer drie voorbeelden. 
Wat bereikt de presentator met deze vragen? 
Stel dat jij graag een antwoord wilt op de vraag die je hebt genoteerd bij 1, hoe zou je dat dan aanpakken? 

Woorden 
Het woord 'ombudsman' is geen Nederlands woord. Uit welke taal komt het? En wat betekent het? Ga op onderzoek uit. 

woensdag 7 juni 2017

Ruggespraak VO


Wie kent hem niet, de rubriek Ruggespraak van het maandblad Onze Taal met grappige 'taalkronkels' uit de media? Speciaal voor Talent ontwikkelt Onze Taal maandelijks een Ruggespraak-rubriek voor het voortgezet onderwijs: Ruggespraak VO. Vier taalkronkels met korte opdrachten erbij om te behandelen in de klas. Hoe kun je de taalkronkels lezen? En wat betekenen ze dan?

Oorbescherming of oorbeschadiging?

De gemeente Westervoort wil voorkomen dat jongeren gehoorschade krijgen met gratis oordopjes.
Bron: NOS

Wat wil de gemeente: voorkomen dat jongeren gehoorschade krijgen doordat ze gratis oordopjes gebruiken, of voorkomen dat jongeren gehoorschade krijgen door ze gratis oordopjes te geven?
Waar in de zin had 'met gratis oordopjes' beter kunnen staan om direct duidelijk te maken wat bedoeld is?

Onderbroekenlol

Arrestatieteam haalt mogelijke gijzelnemer in onderbroek uit Arnhems pand
Bron: Gelderlander.nl

Wie zie jij in een onderbroek voor je als je dit bericht leest?

Op tijd?

Te weinig zitplaatsen en vertragingen
Boetes NS en ProRail wegens matig presteren
Bron: de Volkskrant

'Te weinig' slaat op:
a. alleen zitplaatsen
b. zitplaatsen en vertragingen

Haan of hen?

Lidl gaat als eerste supermarkt hanenvlees van legkippen verkopen.
Normaliter wordt er niets gedaan met mannelijke legkipkuikens die uit het ei komen.
Bron: Nu.nl

Legkippen zijn vrouwtjes (hennen), hanen zijn mannetjes.
Welk vlees kunnen we nu bij Lidl kopen?


Onze Taal
De rubriek Ruggespraak VO op Talent Actualiteit wordt verzorgd door het Genootschap Onze Taal, een vereniging voor taalliefhebbers. Op de website www.onzetaal.nl en in het tijdschrift Onze Taal komen allerlei taalonderwerpen voorbij: taalontwikkeling, jongerentaal, goed en fout taalgebruik, puzzels en nog veel meer. De vereniging heeft ook een Taaladviesdienst, die vragen over spelling, grammatica en woordgebruik beantwoordt.

maandag 22 mei 2017

Mmmm... gebakken krekel!

Insecten eten wordt steeds populairder. In Amsterdam is zelfs de eerste 'insectenbar' geopend.

Vraag vooraf:
Heb jij weleens een insect gegeten? Zo ja: Wat vond je daarvan?
Zo nee: Hoe smaakt een insect, denk je? 



Vragen bij de video
1 Welke drie insecten worden geïntroduceerd aan het begin van de video?
2 Hoe smaken de gevriesdroogde sprinkhanen?
3 De presentator Humberto Tan vraagt aan zijn gast Miljuschka Witzenhausen: 'Zie je het gebeuren'? Wat bedoelt hij daarmee?
4 Hoe reageren mensen in Nederland en Europa op het eten van insecten, volgens Miljuschka?
5a 'We eten al best veel insecten, zonder dat we het weten', wordt er gezegd. Welke voorbeelden komen voorbij? Noem er drie.
5b Kijk naar je antwoord op 5a. Wist jij dit? Wat vind je daarvan?
6 En, ga jij binnenkort een krekeltje knabbelen? Leg uit waarom wel of niet.

Letterlijk/figuurlijk
Opmerking A en opmerking B komen uit het fragment. Welke opmerking is letterlijk bedoeld en welke figuurlijk? Leg uit wat de maker van de opmerking bedoelt.
A Het zit tussen je oren.
B Het zit tussen m'n kiezen.

Sweets & Insects
In Amsterdam heet de eerste insectenbar 'Sweets & Insects'. Stel, jij gaat in jouw stad of dorp een insectenrestaurant openen. Bedenk een originele Nederlandse naam voor je restaurant én het beste gerecht dat je serveert. 


dinsdag 9 mei 2017

Panda's

We hebben er lang naar uitgekeken, maar eindelijk zijn de twee reuzenpanda’s Wu Wen en Xing Ya uit China naar Nederland gekomen. We kunnen ze nu van dichtbij bewonderen. Panda’s worden al lange tijd met uitsterven bedreigd. Hoe komt dit eigenlijk?

Bekijk klassikaal het videofragment.



Beantwoord de volgende vragen:

a. De afgelopen weken waren panda's veel in het nieuws. Waarom was dat?
b. Denk je dat dit goed nieuws is voor de panda? Waarom wel of niet?

Bekijk de Actuele Leestaak bij dit fragment.

Lekker doorfietsen!

Lekker doorfietsen is lastig als je vaak en lang voor een rood stoplicht moet wachten. In Utrecht wordt er geëxperimenteerd met een zogenoemde groene golf voor fietsers. Wat vinden de fietsers die meededen ervan? Zijn er ook nadelen aan zo’n systeem?

Opdracht:
Bekijk het filmpje. Beantwoord daarna de volgende vragen.

a. Waarom wordt de test juist in Utrecht gehouden, denk je?

b. Wat wil de wethouder vooral bereiken met de groene golf voor fietsers?
A Minder drukte op het fietspad.
B Minder fietsers die door rood licht rijden.
C Minder lange wachtrijen voor het verkeerslicht.

c. Wat vindt de mevrouw van de Fietsersbond van het groene-golfplan?
A Een goed idee, maar bij drukke kruispunten werkt het misschien niet goed.
B Een goed idee, want fietsers schieten dan tenminste op.
C Geen goed idee, want fietsers moeten dan op te veel dingen letten.
D Geen goed idee, want het is niet duidelijk hoe het werkt.

Bekijk de Actuele Leestaak bij dit fragment.

Max' jetlags

Max Verstappen heeft een vliegende start gemaakt in de Formule 1. Voor zijn races vliegt hij de hele wereld over en krijgt dus veel te maken met tijdsverschillen en jetlags. Hoe gaat hij hiermee om?

Opdracht:
Bekijk klassikaal het videofragment. Beantwoord daarna de volgende vragen.

a. Bespreek wie er dit seizoen de Formule 1 volgt. Wie zou ook kijken als Max Verstappen niet meedeed?
b. Max Verstappen uitzien tijdens het raceseizoen? Heeft hij een zwaar leven? Licht je antwoord toe.

Bekijk de Actuele Leestaak bij dit fragment.