Pagina's

Welkom op Talent Actualiteit

Dit is het weblog van Talent, de methode Nederlands voor het VO van uitgeverij Malmberg. Hier vindt u als docent tal van handreikingen om actualiteit in de klas te brengen:
- Ruggespraak VO, taalkronkels met opdrachten, ontwikkeld in samenwerking met Onze Taal (verschijnt de eerste week van elke maand)
- Actuele video's met opdrachten (verschijnt de derde week van elke maand)
- Actuele leestaak met opdrachten bij Talent onderbouw 2e editie (vijf keer per jaar)

U kunt in dit blog zoeken op thema of op niveau, leerjaar en hoofdstuk.
Leuk én leerzaam om uw les mee op te starten of af te sluiten!

vrijdag 17 februari 2017

Straatsmombies

In Bodegraven wordt een proef gedaan met speciale verkeerslichten voor smombies: de smartphone-zombies.

Vraag vooraf
Praat met een klasgenoot. Waar denk jij aan bij een 'smartphone-zombie'?

Bekijk het filmpje en beantwoord de vragen.


Vragen bij het filmpje
1 Welke definitie van een 'smombie' wordt in het filmpje gegeven?
2 Waarom werkt het nieuwe verkeerslicht overdag minder goed, volgens de jongen?
3 Veilig Verkeer Nederland vindt het idee voor de nieuwe verkeerslichten maar niets. Welk argument draagt de woordvoerster aan?
4 Met welk woord geeft de woordvoerster aan dat VVN de smartphone liever ziet verdwijnen uit het straatbeeld?
5 'Dat is de leeftijd', zegt een geïnterviewde mevrouw. Waar verwijst 'dat' naar?
6 Het filmpje wordt afgesloten met een uitdrukking, maar die wordt creatief gebruikt. Hoe luidt de oorspronkelijke uitdrukking?
7 Wat vind jij van een speciaal verkeerslicht voor smombies?

Smombiegedrag
Praat met een klasgenoot. Vind je het woord 'smombie' goed gekozen? Leg uit waarom wel of niet.
Ben jij een smombie? Geef voorbeelden van smombiegedrag bij jezelf.
Heeft smombiegedrag gevolgen voor de maatschappij, volgens jou? Leg uit waarom wel of niet.

Voornaamwoorden
Bekijk je antwoord op vraag 2. Welke persoon gebruikt de jongen als hij het over zichzelf heeft?
Beïnvloedt het gebruik van die persoon de boodschap van de jongen?
Gebruik jij ook wel eens die persoon als je over jezelf praat?
Wat is een reden om dat wel en een reden om dat niet te doen?


dinsdag 7 februari 2017

Ruggespraak VO


Wie kent hem niet, de rubriek Ruggespraak van het maandblad Onze Taal met grappige 'taalkronkels' uit de media? Speciaal voor Talent ontwikkelt Onze Taal maandelijks een Ruggespraak-rubriek voor het voortgezet onderwijs: Ruggespraak VO. Vier taalkronkels met korte opdrachten erbij om te behandelen in de klas. Hoe kun je de taalkronkels lezen? En wat betekenen ze dan?

Dubbele lading

Bibienne (19): "Sporten is een uitlaadklep."
Bron: Gezondheidskrant UMC Utrecht

Vrachtwagens hebben vaak een laadklep: een klep aan de achter- of zijkant van een vrachtauto waardoor de laadbak geopend kan worden. Omdat het doel dan vaak 'vracht uitladen' is, zou je het ook een uitlaadklep kunnen noemen. Maar 'sporten' kan niet iemands uitlaadklep zijn. In het citaat van Bibienne is een spelfout gemaakt. Wat had er eigenlijk moeten staan?

Druk voelen

'Hard rijden lukt niet met mes op de keel'
In het verleden werd schaatsster Yvonne Nauta met regelmaat bevangen door zenuwen op momenten dat het moest gebeuren. Sloeg ze dicht, presteerde ze niet meer.
Bron: De Gelderlander

Hard schaatsen lukt natuurlijk niet als iemand een mes tegen je keel aan drukt, dat snapt iedereen! Maar zo letterlijk is dat hier niet bedoeld. Wat betekent met het mes op de keel bijvoorbeeld in: 'Met het mes op de keel gaf ze toe dat ze 50 euro had gestolen'?

Bejaarde papa

Overgrootvader Mick Jagger ook weer vader geworden
Mick Jagger is voor de achtste keer vader geworden. De 73-jarige frontman van The Rolling Stones was erbij tijdens de bevalling. (…) De rockster heeft zeven kinderen uit vorige relaties die variëren in leeftijd van tieners tot veertigers.
Bron: NOS

Wat is bedoeld in de kop van dit bericht?
a. De overgrootvader van Mick Jagger heeft net als iemand anders een kind gekregen.
b. Mick Jagger is al overgrootvader en heeft ook weer een eigen kind gekregen.

Snel herstel

Van Beek werkt nu hard aan zijn herstel van een hardnekkige voetblessure.
'Een moeilijk jaar, maar de laatste tijd maak ik grote stappen.'
Bron: Twitter Feyenoord Rotterdam

'Grote stappen maken' is hier figuurlijk bedoeld: het betekent 'goed vooruitgaan, in flink tempo herstellen'. Maar door het woord voetblessure denk je dat Van Beek écht grote stappen maakt als hij aan het lopen is. Daardoor komt deze tweet een beetje gek over. Kun jij uitleggen waarom?


Onze Taal
De rubriek Ruggespraak VO op Talent Actualiteit wordt verzorgd door het Genootschap Onze Taal, een vereniging voor taalliefhebbers. Op de website www.onzetaal.nl en in het tijdschrift Onze Taal komen allerlei taalonderwerpen voorbij: taalontwikkeling, jongerentaal, goed en fout taalgebruik, puzzels en nog veel meer. De vereniging heeft ook een Taaladviesdienst, die vragen over spelling, grammatica en woordgebruik beantwoordt.

maandag 16 januari 2017

Skajakken!

Nijmegen is een bijzondere sport rijker: skajakken!

Vraag vooraf:
Kijk goed naar het woord 'skajakken'. Welke woorden zie je erin? Wat voor sport zou 'skajakken' kunnen zijn?

Bekijk het filmpje en beantwoord de vragen.



Vragen bij het filmpje:

1 Wat is skajakken?
2 Maarten Holdrinet bedacht skajakken. Welke reden noemt hij daarvoor?
3 Wat was het probleem met de voorlopers van Maartens skajak? Maak de zin af:
Ze rolden wel, maar ....................
4 Welke twee producten combineert Maarten in zijn skajak?
5 Welk doel heeft Maarten met de skajak?
6 Maarten fantaseert over de toekomst: misschien wordt er over tien jaar wel over de hele wereld geskajakt! Wat denk jij, kan het een serieuze en populaire sport worden? Geef twee argumenten voor je mening.

Instructie
Stel, jij skajakt al best vaak en veel. Op het schoolplein trek je behoorlijk de aandacht met je skajak. Een klasgenoot wil het ook proberen. Geef hem of haar een instructie. Begin al je zinnen met een werkwoord.

De verleden tijd van werkwoorden
Kijk naar je antwoord bij vraag 3. Van welk werkwoord komt de tweede persoonsvorm? Is het een zwak of een sterk werkwoord? Wat is het voltooid deelwoord van dit werkwoord?
Maak zelf een zin met de verleden tijd enkelvoud van dit werkwoord. Hoe klinkt dat?

Vockey!
Bedenk zelf een grappige naam voor een sport die twee sporten of twee sportattributen combineert. Zoals 'vockey': hockeyen met een voetbal...

Maak kennis met Onze Taal

Maak kennis met Onze Taal
Samen met het Genootschap Onze Taal ontwikkelen wij elke maand het item 'Ruggespraak VO', gebaseerd op de populaire taalkronkelrubriek van het tijdschrift Onze Taal.
Kent u Onze Taal nog niet? Dan is dit een mooi moment om kennis te maken!
In Onze Taal staan prettig leesbare artikelen over alles wat taal zo interessant maakt: van de nieuwste ontwikkelingen tot de herkomst van woorden en uitdrukkingen. Ook geeft Onze Taal veel tips en inspiratie voor het schrijven van goede teksten.

Vraag nu een proefabonnement aan. U ontvangt dan een half jaar lang het tijdschrift Onze Taal. Dit proefabonnement (5 nummers voor € 19,75) stopt na een half jaar automatisch.
U kunt het proefabonnement ook cadeau geven!
Aanmelden

woensdag 11 januari 2017

Beste leraar ter wereld

Wanneer is een leraar een goede leraar? De Amsterdamse Jasper Rijpma staat in de top 50 beste leraren ter wereld. In maart hoort hij of hij misschien zelfs de allerbeste is.

Bekijk het videofragment.



Beantwoord de vragen.

a. Wie is de beste leraar op jullie school? Onderzoek welke leraar jullie klas de beste vindt.
b. Noteer in steekwoorden op het schoolbord waarom deze leraar volgens jullie de beste is.
c. Zijn deze argumenten objectief of subjectief? Onderstreep de objectieve argumenten.


Bekijk de Actuele Leestaak bij dit fragment.

Nepnieuws

Nepnieuws is er altijd geweest, maar in onze tijd wordt nepnieuws via internet razendsnel verspreid. Wie maken dat nepnieuws? Waarom doen mensen dat? En waarom lezen mensen zo graag nepnieuws?

Bekijk het begin van dit filmpje tot 2:14.



Beantwoord de vragen.

a. Wat heeft de stad Veles in Macedonië te maken met de verkiezingen in de Verenigde Staten?
b. In het filmpje wordt gesproken over clickbait-woorden (klik-aas-woorden). Wat zijn dit, denk je?
c. Volgens Peter Burger is er altijd nepnieuws geweest. Wat is er in deze tijd anders aan?
d. De paus vergeleek lezers van nepnieuws recent - echt - met liefhebbers van het eten van uitwerpselen. Waarom benadrukt de verslaggever in deze zin het woordje 'echt', denk je?

Bekijk de Actuele Leestaak bij dit fragment.

Appen op de fiets

Lees of stuur jij wel eens een berichtje als je op de fiets zit? Volgens deskundigen zorgt dit voor veel gevaarlijke verkeerssituaties en zelfs voor verkeersdoden. De minister probeert er dan ook iets aan te doen. Denk je dat een verbod helpt?

Bekijk klassikaal het videofragment.



Beantwoord de vragen.

a. Inventariseer met de klas hoeveel leerlingen wel eens appen tijdens het fietsen. Splits de cijfers op in ‘alleen lezen’ en ‘lezen en typen’.
b. Wie heeft er wel eens een gevaarlijke verkeerssituatie gezien, veroorzaakt door appen op de fiets? Bespreek wat er toen gebeurde.

Bekijk de Actuele Leestaak bij dit fragment.